Almanya’ya ilk gelen işçiler, 65 yıl sonra Köln’de yan yana geldi

Uluslararası Demokratlar Birliği (UID), 30 Ekim 1961’de Türkiye ile Almanya arasında imzalanan İşgücü Anlaşması’nın 65. yılını, birinci kuşak Türk göçmenlerini bir araya getirerek andı.

Etkinlik, UID’nin Köln’deki genel merkezinde düzenlendi. Programda 65 yıl önce başlayan işgücü göçü ele alındı ve bu süreçte toplumda yaşanan değişim konuşuldu. Birinci kuşak göçmenler, ilk yıllardaki güçlükleri ve iş hayatındaki mücadeleleri anlattı. Türk toplumunun Almanya’nın ekonomik ve toplumsal ilerlemesine sağladığı katkılar da dile getirildi.

Söz alan büyükler, Almanya’ya nasıl ulaştıklarını, dil konusunda yaşadıkları sıkıntıyı, zor çalışma koşullarını ve ailelerinden uzak geçen yılları katılımcılarla paylaştı. Daha iyi bir hayat kurmak için verdikleri uğraşı anlatan konuşmalar salonda duygusal anlara yol açtı.

Birinci kuşağın özverisinin ve gelecek nesillere bıraktığı mirasın önemi vurgulandı.

“Almanya’nın geçmişinde alın terimiz, geleceğinde sözümüz var”

UID Genel Başkanı Kenan Hasan Aslan, açılış konuşmasında 65. yıl dönümünün önemine değindi. Birinci kuşak işçilerin Almanya’nın ekonomik ve toplumsal gelişimine yaptığı katkıları hatırlatan Aslan, eşit haklar, toplumsal dayanışma, karşılıklı saygı ve ortak gelecek konusunda mesajlar verdi.

“Bir bavulla başlayan yolculuk ortak bir tarihe dönüştü”

Aslan, konuşmasına Cumhuriyet’in 103. yılını kutlayarak başladı ve Gazi Mustafa Kemal Atatürk ile Cumhuriyet’in kurucu kuşağını saygıyla andı.

Birkaç yıl çalışıp memleketine dönme umuduyla Almanya’ya gelen Türk işçilerinin, zamanla iki ülke arasında güçlü ekonomik, sosyal ve kültürel bağlar kurulmasını sağladığını söyleyen Aslan, madenlerde, fabrikalarda ve sanayi tesislerinde ağır koşullarda çalışan birinci kuşağın Almanya’nın kalkınmasına önemli katkılar sunduğunu belirtti.

“Türkiye ana vatanımız, Almanya emeğimizin kök saldığı memleketimiz”

Aslan, birinci kuşağın özverisiyle başlayan göç sürecinin bugün milyonlarca Türkiye kökenli insanın hayatını şekillendirdiğini ifade etti. Yeni nesillerin eğitimden bilime, ekonomiden siyasete kadar pek çok alanda başarılar kazandığını da sözlerine ekledi.

Aslan, “Türkiye bizim ana vatanımızdır; tarihimizin, dilimizin ve kültürümüzün kaynağıdır. Almanya ise alın terimizin, ailelerimizin ve gelecek nesillerimizin hayat bulduğu memleketimizdir” dedi.

Ayrımcılık ve ırkçılığa karşı ortak mücadele çağrısı

Aslan, Almanya’da yaşayan Türkiye kökenli toplumun ülkenin ayrılmaz bir parçası olduğunu vurguladı. Eğitimde fırsat eşitsizliğine, iş ve konut piyasasındaki ayrımcılığa, İslam düşmanlığına ve aşırı sağcı söylemlere karşı ortak bir mücadele çağrısı yaptı.

Irkçılıkla mücadelenin toplumun her kesiminin ortak sorumluluğu olduğunu belirten Aslan, eşit haklara, demokratik katılıma ve karşılıklı saygıya dikkat çekti.

Konuşmasında Mölln, Solingen, NSU ve Hanau saldırılarında hayatını kaybedenleri de andı. Solingen’de beş aile üyesini kaybeden Mevlüde Genç’in barış ve birlikte yaşama yönündeki tutumunun topluma örnek olduğunu söyledi.

“Birinci kuşağın mirası gelecek nesillere aktarılmalı”

Aslan, birinci kuşağın özverisinin yalnızca anma programlarıyla hatırlanmasının yeterli olmadığını vurguladı. Gelecek nesillerin eşit fırsatlara sahip olduğu, ayrımcılıktan uzak bir toplumun kurulması gerektiğini belirtti.

UID’nin eğitim, gençlik, kültürel kimlik, demokratik katılım ve ayrımcılıkla mücadele alanlarındaki çalışmalarını sürdüreceğini açıklayan Aslan, “Birinci nesilden devraldığımız emanete sahip çıkmanın yolu, yalnızca onların fedakârlıklarını anlatmak değil; torunlarının aynı engellerle karşılaşmadığı bir gelecek için çalışmaktır” dedi.

“Beklentimiz ayrıcalık değil, eşitlik ve karşılıklı saygıdır”

Aslan, Alman toplumuna, siyasi kurumlara ve sivil toplum kuruluşlarına seslenerek Türkiye kökenli insanların Almanya’nın geçmişine, bugününe ve geleceğine yaptığı katkıların ortak toplumsal hafızanın bir parçası olduğunu söyledi.

Aslan, “Almanya’nın bizden beklediği emeği ortaya koyduk. Bugün bizim beklentimiz bir ayrıcalık değil; bu ortak hayata yakışır bir eşitlik, hakkaniyet ve karşılıklı saygıdır” sözleriyle toplumsal barış ve birlikte yaşama mesajı verdi.

Aslan konuşmasını “Almanya’nın geçmişinde alın terimiz, bugününde emeğimiz, geleceğinde ise sözümüz ve sorumluluğumuz vardır” ifadeleriyle tamamladı.

Birinci kuşağın anıları salonu duygulandırdı

Etkinlikte UID Genel Başkan Yardımcısı Dilara Kılıç, 2026 yılında hayatını kaybeden dedesi Arslan Keskin’in 1971’de Çorum’dan Almanya’ya uzanan göç hikâyesini anlattı. Keskin’in kişisel eşyalarından ve fotoğraflarından oluşan hatıra sergisi katılımcıların ilgisine sunuldu.

UID Genel Başkan Yardımcısı Safiye Ulufer’in babası Hüseyin Ulufer ile birinci kuşaktan diğer katılımcılar da Almanya’ya gelişlerini, yaşadıkları zorlukları ve hayat deneyimlerini paylaştı. Anlatılan hatıralar salonda duygu dolu anlar yaşattı.